‘Gerda de goudvink’ van Mark Haayema en Medy Oberendorff

We hebben reikhalzend uitgekeken naar dit nieuwste prentenboek van Mark Haayema (zie Boek van de Week van 25 mei) en nu is dit boek daadwerkelijk in de Bibliotheek. Gerda is de opvolger van ‘Johannes de parkiet’ uit 2018. Hoe was het ook alweer? Johannes was de parkiet van Gijs die een heel grote volière ging bouwen met allemaal nieuwe vogels erin. Dat stond Johannes niets aan, hij weigerde met de andere vogels te verkeren. Maar dingen veranderen en Johannes draaide bij. Hij raakte gewend aan al die vreemde vogels. Johannes gelukkig, de vogels gelukkig en Gijs gelukkig. 

Twitteren
Maar nu is er iets heel ergs gebeurd, Gijs is overleden. Hij was al oud, wel 91, en hij is rustig in zijn slaap heengegaan.  Alle vogels zijn heel verdrietig. En ongerust. Want wie zal ze voeren? En water brengen? Er is nog voor een dag of drie water en zaad. Hoe moet het daarna? De wijze vogels trekken zich terug op de hoogste takken in de volière. Dat doen ze wel vaker als zich een incident voordoet. Dan overleggen ze, vergaderen, twisten en twitteren. Maar het lost niets op. De loopvogels worden steeds ongeruster. 

Luistervink
En dan is er Gerda de goudvink. Sinds kort in de volière, niet geliefd bij de andere vogels, die weten het zeker: goudvinken zijn verwend en alleen met zichzelf bezig. Gerda speelt luistervink bij de wijze vogels. Ze ziet de ongerustheid van de loopvogels. Ze weet wat ze moet doen: ze moet de leiding nemen en de vogels vertellen hoe het allemaal moet gaan. Gerda for president! Maar is iedereen daar wel blij mee? Een goudvink met strenge regels? Gelukkig komt er een ommekeer. Iedereen kan weer gerust verder en ach, dat hele gedoe, zand erover, snel vergeten, morgen is een nieuwe dag. 

Grotemensendingen
Mark Haayema weet net als in ‘Johannes de parkiet’ ingewikkelde grotemensendingen op een grappige en duidelijke manier uit te leggen. Niet kinderachtig, nee als een parabel, waar jong en oud iets van kunnen leren. De schitterende tekeningen van Medy Oberendorff geven het verhaal weer een extra dimensie. Daarom kijken we nu alweer reikhalzend uit naar het volgende deel dat over Cor Kanarie en de ziekte van Tureluur zal gaan.

‘Muk’ en ’t Waanzinnige kinderkookboek’ van Mark Haayema

Deze week twee boeken van Mark Haayema, een prentenboek en een kookboek. Mark is zo actief als een bezige bij. Hij schrijft, hij regisseert, hij is poppenspeler, hij werkt mee aan allerlei tv-programma’s (o.a. De Boterhamshow) en is organisator van Wortelpop, het kinderfestival bij de Beerze Bulten in Ommen. Kortom hij is een druk baasje dat zich door niets en niemand uit het veld laat slaan. 

LeQeur
Het kinderkookboek maakte hij samen met kok Hugo Kennis, illustrator Emanuel Wiemans en fotografe Saskia Lelieveld. Restaurant LeQeur is de setting waar alles plaats vindt. De kok maakt daar de heerlijkste gerechten. Van een simpele tomaten-groentesoep, natuurlijk met ballen, tot een Pavlovataart. Je leert er alles over snijden (pas op, voorzichtig, je vingers!), wat hoog of laag vuur betekent en over de Mies an Plas.

Wat je mee moet nemen op een picknick of hoe je een high tea serveert. Alles gelardeerd met mooie foto’s, duidelijke recepten, werkbeschrijvingen, verhaaltjes en gedichten: 

‘Lust Niks’: 
“Vaak hoor je kinderen zeuren:
Gertver, iew dat lust ik niet.
Ik wil dat niet, dat laat ik staan,
doe mij maar een portie friet. 

Gisteren was er zo’n gevalletje
in restaurant LeQeur.
Ze kwam op haar tractor
en het begon al bij de deur”.

Hoe dit afloopt? Het wordt in elk geval geen friet. 

Muk
Het prentenboek gaat over het hondje Muk. Het is een dalmatiër en hij heeft al negen stippen. Hij wil er zo graag meer hebben. Samen met zijn groene vriend de vlieg gaat hij op zoek naar meer stippen. Ze gaan naar het weiland, daar vinden ze een mooie zwartbonte koe met wel heel grote stippen. Misschien weet zij hoe je een stip kunt verdienen? Zodat Muk er straks tien of nog meer heeft. Maar wat een teleurstelling, de koe kan hem niet helpen? Of misschien per ongeluk toch wel? 

Muk is een heel lief verhaal met prachtige tekeningen van Laury Tinnemans en Job van Gelder. Het boek is vanaf januari 2022 ook als theatervoorstelling te zien. Onder andere op 19 maart 2022 in Theater Carrousel in Ommen. 

De productiviteit van Mark kent voorlopig nog geen einde. Onlangs verscheen ‘Wordt maar beter’ en we kijken al reikhalzend uit naar de komst van ‘Gerda de goudvink’.

https://www.markhaayema.nl/

’t Verrukkelijke kinderbakboek’ van Rutger van den Broek & Mark Haayema

Het seizoen van Heel Holland Bakt loopt al weer aardig richting de finale. Het blijft een publiekstrekker, de kijkcijfers liegen er niet om. Ook de winnaars van eerdere afleveringen laten nog steeds van zich horen. Zo heeft Rutger van den Broek, winnaar van seizoen 1, samen met ‘onze’ Mark Haayema* een kinderbakboek geschreven. In dit verrukkelijke boek neemt de familie Bakker de kinderen mee het jaar door  en maakt bij elk seizoen de lekkerste taarten, cakes, koekjes, broodjes, pannenkoekjes en wat al niet meer.

Recepten

Rutger is van de recepten, in een heldere en niet kinderachtige stijl geeft hij de recepten.  Alle ingrediënten worden duidelijk en in volgorde genoemd en vooraf is er een korte instructie over de oven, bakvormen bekleden, technieken en gaarheid. En niet onbelangrijk, Rutger vertelt ook heel duidelijk waar en wanneer de jonge bakkers de hulp van een volwassene in  moeten roepen.  Als alles is verzameld kan het bakken beginnen. Yoghurtcake, rozijnenbolletjes, muisjesschuim, kokosbollen en niet te vergeten een heuse verjaardagstaart. Het ziet er allemaal heerlijk uit op de prachtige foto’s van Saskia Lelieveld.

Verhalen

Mark Haayema is niet echt van het bakken, hij komt niet verder dan het aflikken van de gardes. Mark is van de verhalen, de gedichten, de weetjes. Als kinderboekenschrijver is hem dat uiteraard toevertrouwd. Grappige kleine verhaaltjes van soms maar 1 pagina. Veel gedichtjes, zoals van de koe met de hik. Die schrikt niet van een boe.  Gevolgd door een aantal ‘hikweetjes’ over hoe je zelf van de hik af kan komen. Als je dan eens moet wachten tot iets gaar is, heb je gelukkig veel leuks om te lezen.

Speels

Tekst en recepten wisselen elkaar af. Dat maakt het boek heel speels. Samen met de grappige illustraties van Emanuel Wiemans verlevendigen ze op een humoristische wijze dit mooie en handzame bakboek waar niet alleen kinderen met plezier uit zullen bakken. Ook voor volwassenen staat er genoeg origineels in om mee aan de gang te gaan.

*Mark Haayema is geboren en getogen in Ommen. Hij is een veelzijdige kinderboekenschrijver, acteur, poppenspeler en tekstschrijver van liedjes. Hij werkt onder andere mee aan Sesamstraat en de Boterhamshow.  

‘De ander & de een’ en ‘In de kelder staat een huis’ van Mark Haayema.

Deze week niet één maar twee boeken van de week van één schrijver: Mark Haayema.  Mark Haayema is geboren en getogen in Ommen en uitgegroeid tot een begenadigd poppenspeler, acteur en auteur.  Hij heeft heel veel potjes op het vuur staan, werkt onder andere voor Herman van Veen, is betrokken bij een groot aantal ( muzikale) kindervoorstellingen, schrijft voor Sesamstraat en werkt en schrijft mee aan de Boterhamshow op Zap TV.  Kortom veelzijdig en bijzonder getalenteerd.

De ander & de een

Acht verhalen over dieren die niet zonder elkaar kunnen, maar soms ook niet met elkaar. Pad en Rat zijn elkaars lieveling maar een lievelingsplek uitkiezen valt niet mee, bij Tor en Lieveheersbeestje is een lichte afgunst in het spel, het breekt Tor lelijk op. Eekhoorn en Muis proberen de noten eerlijk te verdelen, Schaap wil op stap, Ezel wil niet mee, of toch wel? Makreel wil de wereld verbeteren, maar wat is beter?? Meeuw kan het hem niet vertellen. De korte verhalen hebben allemaal een verrassende twist waardoor je er nog lang over kunt filosoferen.  Vier illustratoren, Marieke van Ditshuizen, Willem Lagerwaard, Martijn van der Linden en Medy Oberendorff, zorgen voor de prachtige tekeningen. Dit prentenboek is voor kinderen vanaf zes jaar een echte aanwinst.

In de kelder staat een huis

Kaat de muis woont in haar uppie in de kelder van het huis. Poes Loes heeft haar familie opgepeuzeld, nu is ze alleen over. Ook al is ze alleen ze verveelt zich geen moment. Er zijn zoveel leuke dingen in de kelder om mee te spelen.  Draken maken op de muur, prinsessen schilderen, een schommel maken of racen met een auto. Als ze onder de wol wil kruipen ligt Poes Loes weer op de loer. Hoe zal het aflopen? Worden ze vriendjes of zal Muis Kaat ook hap slik weg verdwijnen?  De lezer mag het zelf bedenken, het loopt precies zo af als jij het wilt. De tekeningen van Job van Gelder zijn warm en laten de grappige en speelse muis Kaat kleine avonturen beleven. Dit prentenboek kan gebruikt worden voor peuters en kleuters vanaf drie jaar.

‘Johannes de parkiet’ van Mark Haayema en Medy Oberendorff

Johannes heeft een prettig rustig leven. Zijn kooitje bij Gijs is zijn wereld, op tijd eten en drinken, meer hoeft hij niet. Maar Gijs wil wel meer, hij bouwt een prachtige grote volière.  Johannes heeft geen idee wat hem te wachten staat, Gijs zet zijn kooi in de grote volière,  langzaam went Johannes een beetje aan zijn omgeving en voorzichtig stapt hij uit zijn kooi. Na een paar dagen zet Gijs een grote doos in de kooi, er komen allemaal piepgeluiden uit. Vreemd. Onheilspellend. Paniekerig vliegt Johannes door de grote kooi.  De piepers komen uit de doos, vijf zebravinken, ze pikken alles van Johannes in en eten rare dingen. Johannes is boos, ontstemd, wat moeten ze in zijn kooi?!

Volle bak

Het blijft niet bij de zebravinken, er komen twee ara’s, diamantduiven, Japanse meeuwen, Chinese dwergkwartels, zijdehoenders en een pauw bij.  Johannes beweegt niet meer, drinkt niet meer, eet niet meer. Als de honger toeslaat en hij toch een graantje gaat pikken, zit er als hij terugkomt een vreemde snoeshaan op zijn stok. Johannes ontploft van woede, hij begint te tieren en te schelden, iedereen moet opzouten, hij was het eerst in de kooi.  Het gegniffel van de andere vogels maakt hem nog bozer, in zijn woede valt hij een hoen aan.  Dan grijpt Gijs in en zet hem terug in het kleine kooitje. Daar zit hij dan, gevangen terwijl de andere vogels vrij rondscharrelen, hoe zal het ooit nog goed met hem komen?

Boodschap

De boodschap in dit prachtige prentenboek is duidelijk, soms vraagt het wat tijd en een open mind, maar vogels van verschillende pluimage kunnen aan elkaar wennen.  Wat in de volière geldt gaat ook in de mensenwereld op.  Mark weet op zijn bekende speelse manier het zware thema van discriminatie en uitsluiting van alle kanten te belichten.  De prachtige tekeningen van Medy Oberendorff verrijken het verhaal nog eens extra. Medy is wetenschappelijk illustratrice, elk veertje van elke vogel zit op de juiste plek. Toch weet ze ook de emoties goed te treffen, ik heb zelden een zo nukkige en boze parkiet gezien. En Gijs die we alleen op zijn rug zien, is daar enige gelijkenis met Herman van Veen?

‘De overkant’ van Mark Haayema en Harmen van Straaten

Tussen de dorpen Hier en Gunder loopt een brede autoweg.  Een drukke weg.  Er worden veel dieren platgereden, kikkers, konijnen en egels. Egeltje Jelte is een ondernemend egeltje. Hij wil aan de overkant gaan kijken. Zijn vader is al in het drukke verkeer verdwenen en zijn moeder bindt hem en zijn broertjes dan ook op het hart dat ze bij de weg uit de buurt moeten blijven. Jeltes broertjes zijn heel braaf, Jelte niet en op een nacht als het stil en rustig op de weg  is pakt hij zijn kans.

Vrooooeeem!

Hij is bijna aan de overkant als een verblindend licht op hem afkomt.  Jelte rolt zich als een balletje op en knijpt zijn ogen stijf dicht. Als hij ze weer open doet is de weg verdwenen en staat hij op een wei die hij niet kent. In de verte ziet hij zijn vader, wat is hij blij dat hij zijn papa weer ziet. Maar papa is niet blij en stuurt hem terug naar zijn moeder die vreselijk ongerust is.  Want, vertelt papa, als je eenmaal aan de overkant bent kun je niet meer terug, dan ben je daar voorgoed.

Troost

‘De overkant’ is een troostrijk boek voor jonge kinderen die met een ongeluk te maken krijgen of iemand verloren hebben.  Jelte heeft gezien dat zijn vader op een mooie plek [ tussen de sterren] is en altijd over hem de wacht zal houden.  De sfeervolle tekeningen van Harmen van Straaten  en de berijmde tekst van de oud Ommenaar Mark Haayema vullen elkaar prachtig aan.  Een boek om vaak voor te lezen aan kinderen van vier jaar en ouder, ook als er geen verdrietige gebeurtenis aan vooraf gegaan is. 

‘Kwijt’ van Mark Haayema en Coen Hamelink

Olifantje Dex is ongerust. Zijn moeder is takken gaan halen voor het ontbijt maar ze komt maar niet terug. Wel komt er een horde gazellen in paniek langs draven.  “Monsters” gillen ze, “spring voor je leven”.   Dex kijkt rond maar ziet geen enkel monster, hij ziet helemaal niemand, ook zijn moeder niet.  En omdat zijn maag wel erg begint te rammelen gaat hij zelf naar de plek waar de lekkere bessen groeien,  onderaan de bavianenrots.  De bavianen hebben zijn moeder ook niet gezien maar Ko, de kleinste van allemaal, besluit Dex te gaan helpen om zijn moeder te vinden.

Leeuwenkoning

Op hun speurtocht komen ze een struisvogel zonder veren tegen, een krokodil zonder tanden, een hyena die zijn broertjes kwijt is en bij de waterpoel zijn nog veel meer dieren die iets kwijt zijn. Als laatste verschijnt de Leeuwenkoning zonder manen, hij weet wat er aan de hand is.: de monsters,  dat zijn stropers.  Samen trekken de dieren op naar de truck van de stropers en met veel lawaai jagen ze de boeven weg.  Iedereen vindt wel wat terug, alleen Dex’ mama is er niet, die zal nooit terugkomen.

Humor

Heel subtiel wordt in dit prachtige prentenboek  stroperij besproken.  Geen harde beelden, de prachtige illustraties van Coen Hamelink zien er eerder lieflijk en humoristisch uit. Ook de tekst heeft humoristische trekjes en mooie taalvondsten. Toch komt de boodschap luid en duidelijk over, stroperij kan en mag niet. Het boek is dan ook tot stand gekomen in samenwerking met het International Fund for Animal Welfare.  Maar het verhaal gaat veel verder dan dat, het is een prachtig prentenboek dat bij heel veel thema’s te gebruiken is.  

Uit je duim!’ van Mark Haayema

Oud-Ommenaar en ambassadeur van de Bibliotheek Ommen Mark Haayema heeft voor de Stichting Gouden Moment een prachtig boek samengesteld met verhalen van kinderen voor wie later misschien niet bestaat.  Verhalen die ze uit hun duim gezogen hebben, bedacht hebben om een gelukkig moment te beleven. Het verhaal dat de zesjarige Bram bedacht over de circusclown die ontvoerd wordt door twee duistere figuren.  Gelukkig zijn er de acrobaat en de goochelaar die met twee uit de hoge hoed getoverde olifanten de boeven pletten. Of ‘De race van Thomas en Koen’ die stapelgek zijn van wielrennen. Het wordt een race met hindernissen, punaises op de brug, schapen op de weg, een kind dat in het water gevallen is, toch komt Thomas als eerste over de finish.

Bijzondere samenwerking

Mark Haayema heeft alle meewerkende kinderen opgezocht en samen met hen de verhalen uitgewerkt. De rijke illustraties van onder andere Harmen van Straaten, Mark Janssen, Loes Riphagen en Yvonne Jagtenberg, verrijken de verhalen en gedichten op fantastische wijze. Op de cd die bij het boek hoort lezen  Klaas van Kruistem,  Paul de Leeuw,  André Kuipers en Hans Klok en anderen de teksten voor.  Achter in het boek staat een korte introductie en een foto van elk kind dat meegewerkt heeft.  ‘Uit je duim’ is prima geschikt om voor te lezen aan kinderen vanaf 4 jaar, zelf lezen vanaf 8 jaar.

Want is later dan te laat?

De Stichting Gouden Moment wil kinderen laten dromen, ook al is er geen later meer. Haayema verwoordt dat in het openingsgedicht ‘Later’: “… Maar als je weet dat later / voor jou niet meer bestaat. / Waar ga je dan van dromen / want is later dan te laat?” Voor de kinderen was het maken van het boek een heerlijk en ontspannend moment, voor de ouders is het een mooie herinnering voor later. 

‘Sterrenwachter’ van Mark Haayema en Harmen van Straaten

Elke nacht zorgen de sterrenwachters ervoor dat er sterren aan de hemel staan.  Elke nacht opnieuw trekken ze hun karretje met daarin een grijze steen naar een speciale plek. En dan verandert de steen in een ster.  Muk is deze nacht als eerste wakker, hij wordt vier en als je vier wordt, mag je meedoen met het sterrenritueel.  Hij krijgt zijn eigen steen maar mag eerst een keer oefenen met zijn vader.

Kietelen

De volgende nacht begint het echte werk, Muk staat te stuiteren van ongeduld om zijn steen te laten gloeien.  Maar het lukt niet, wat hij ook doet, kietelen, aaien,  boven op een ladder zetten, aan ballonnen hangen, zijn steen blijft grijs. Muk wordt er mismoedig van.  Na veel goede raad van zijn vrienden,  je moet niet proberen maar doen,  je moet niet denken maar voelen, schiet uiteindelijk zijn vader hem te hulp: ‘Kijk goed naar de steen en heb vertrouwen in jezelf, dan gaat het lukken’. En het klopt, langzaam begint de steen te gloeien en zweeft de lucht in.

Zelfvertrouwen

Zelfvertrouwen is het sleutelwoord voor dit prachtige prentenboek, zelfvertrouwen maakt dat dingen gaan lukken. Concentratie, proberen en doorzetten zijn de hulpwerkwoorden voor het beertje Muk.  De illustraties van Harmen van Straaten zijn humoristisch en hartverwarmend en vormen een harmonisch geheel met de tekst van de geboren en getogen Ommenaar Mark Haayema. Het boek is geschikt voor kinderen vanaf circa vier jaar. 

‘De vriendelijke draak’ van Mark Haayema

Teun woont in het dorp Zozaai. Een heel normaal dorp, alleen gebeurt er zo weinig. Er is nooit iets aan de hand tot er op een morgen voetsporen worden gevonden, voetsporen van een enorm dier. Wel zo groot als een olifant of een draak. Iedereen in paniek, de bakker, de kapper, de dokter, de brandweer en de burgemeester en zijn vrouw Trees. Paniek, paniek.

Drakenkenner

Maar Teun laat zich niet van de wijs brengen, hij weet alles van draken, gaat op onderzoek uit en ontdekt dat de draak helemaal niet eng is of slecht.  Maar niemand gelooft hem, vooral Trees maakt een drukte van belang. Hoe kan Teun de mensen overtuigen dat er niets aan de hand is?

Theatertekst

‘De vriendelijke draak’ is oorspronkelijk geschreven als theatertekst voor een poppenvoorstelling van Theater Gnaffel uit Zwolle. Op verzoek van uitgeverij Azul Kids heeft Mark Haayema het verhaal bewerkt tot boek. De tekst en de vrolijke illustraties van Marius van Dokkum vormen een prachtig geheel. Bij het boek hoort een cd waarop het verhaal wordt verteld door Herman van Veen.  ‘De vriendelijke draak’ is het derde kinderboek van de geboren Ommenaar Mark Haayema. Eerder verschenen van zijn hand het prentenboek ‘Joep’ en de verhalenbundel ‘Held van alle helden’. 

‘Joep!’ van Mark Haayema en Wouter Tulp

Het gebeurt niet elke dag dat er in de bibliotheek een boekpresentatie plaats vindt.  Maar vrijdag 5 april is het aan de orde. Dan wordt het prentenboek ‘Joep!’ in Ommen aangeboden aan de burgemeester Marc-Jan Ahne.  ‘Joep!’ is het tweede boek van de jonge en veelzijdige Mark Haayema.  De illustraties zijn van de gerenommeerde tekenaar Wouter Tulp.

Verliefd!
Joep, een lief klein schaapje, stottert heel erg. Op een morgen wordt hij wakker met groot nieuws. Hij wil het zijn vrienden vertellen maar omdat hij zo stottert, gaan zijn vrienden het verhaal voor hem invullen.  Zijn vriend Tijn denkt dat hij op wereldreis gaat,  zijn vader denkt dat hij de verjaardag van Joep vergeten is en de egels Isa en Lisa zijn alleen maar met zichzelf bezig.  Verdrietig belandt Joep bij zijn nieuwe vriend Dirk die gelukkig wel een geduldig luisterend oor voor hem heeft. Eindelijk kan hij zijn verhaal kwijt, Joep is verliefd!

Illustraties

Wouter Tulp brengt in zijn tekeningen het verhaal op prachtige wijze tot leven, de gelaatsuitdrukkingen van de verschillende dieren spreken boekdelen. 

CD

Het boek bevat ook een cd waarop het verhaal door een aantal bekende Nederlanders op een vrolijke manier verteld wordt. Onder andere  Paul Haenen, Carry Tefsen, Plien & Bianca en Albert Verlinde verleenden hun medewerking.