‘ ’t Hooge Nest’ van Roxane van Iperen

In 2012 kopen Roxane van Iperen en haar man het huis ’t Hooge Nest  in Het Gooi. Tijdens de renovatie ontdekken ze onder de vloeren bladmuziek, verzetskrantjes en kaarsstompen.  Roxane, jurist en journalist wordt nieuwsgierig en besluit de geschiedenis van het huis te onderzoeken. Ze komt bij  Janny en Lien Brilleslijper terecht,  die hebben in de oorlog lange tijd in het huis gewoond.  Nu Roxane de namen weet komt haar speurtocht pas goed op gang en ontrafelt ze het leven van de twee joodse zussen die met gevaar voor eigen leven verzetswerk bleven verrichten. Vijf jaar duurt het onderzoek en de uitkomst is huiveringwekkend.

Verzet

Janny en Lien Brilleslijper groeien op in een hechte Joodse familie in het vooroorlogse Amsterdam.  Al eind jaren dertig ziet Janny het gevaar dat in Duitsland schuilt en ook Lien, die verliefd wordt op een gedeserteerde Duitse soldaat wordt met het nazisme geconfronteerd.  Als in 1940 in Nederland de Duitse bezetting een feit is, vormen de zussen en hun partners samen met vrienden een verzetsgroep. Amsterdam wordt te gevaarlijk, via Bergen komen ze in het afgelegen ’t Hooge Nest terecht. Terwijl ze het verzetswerk voortzetten wanen de zussen zich hier redelijk veilig. Een villa vol onderduikers vraagt veel van hun organisatietalent, schuilplaatsen worden aangebracht, persoonsbewijzen vervalst, voedselbonnen gestolen. En altijd is er de angst voor verraad.  In 1944 is het zover, verraad, ze worden afgevoerd naar Westerbork en vandaar samen met de familie Frank op het laatste transport naar Auschwitz gezet.

Motto

Motto van dit indringende en bijzonder aangrijpende waar gebeurde verhaal is de uitspraak van Janny Brilleslijper: “Wanneer er gevochten moet worden, moet er maar gevochten worden. Je kunt jezelf niet ontrouw worden. Je kunt jezelf ook niets wijsmaken. We stonden ervoor. We hebben gedaan wat we moesten doen, wat we konden doen. Niets meer en niets minder”.  Het boek sluit af met een follow-up van wat er met de personen na ’t Hooge Nest gebeurde, gevolgd door een zeer uitgebreide bronnenlijst.

‘De kikkerbilletjes van de koning en andere sprookjes’ van Janneke Schotveld

Deze week is de koning jarig en wie weet heeft hij die dag wel kikkerbilletjes op het menu staan. Mocht hij echter  dit sprookje van Janneke Schotveld gelezen hebben,  dan zal hij het ongetwijfeld niet in zijn hoofd halen ze op te eten en misschien, voor de zekerheid,  ook nog eens aan zijn  billen voelen.  Hoezo, zal je nu denken? Nou, in het eerste sprookje van dit grappige en humoristische boek is er een koning die dol is op kikkerbilletjes. Hij houdt zelfs kikkers in de kelder van het paleis en elke zaterdag staan er knapperige kikkerbilletjes op tafel. Zijn dochter Begonia is er ook dol maar de koningin heeft toch wel wat bezwaren.  Zij roept de hulp van een tovenaarsleerling in. Tja, en dan loopt het niet echt goed af voor de koning.  Alhoewel, zijn vrouw blijft gek op hem en Begonia vindt hem nog steeds fantastisch.

Zwamneus

Na dit bijzondere sprookje volgen er nog veertien.  Geen  gangbare traditionele sprookjes, nee in de  sprookjes van Janneke Schotveld  spelen lakinnen een hoofdrol,  kan een zilvervis wensen vervullen, wordt het computervrouwtje doodmoe van de haastige drukke kantoormensen en komt het piekermannetje Klaas Vaak te hulp. De lettervreter dreigt uit te sterven,  de ééndagsvlieg geniet van het leven, de zwamneus houdt een heel dorp in de ban en wie helpt een heks met vliegangst? Niets is voorspelbaar, een prinses kan prima met een prinses trouwen, een koning verlangt zo naar een kind en een koningsdochter heeft alleen oog voor de tuinman. Wat ook zo aardig is, de prinses in het ene sprookje heeft in een volgend verhaal een straat die naar haar genoemd is.  Zo zien we verschillende sprookjesfiguren een paar keer terug.  Vijftien verhalen en daarbij vijftien illustratoren die met hun eigen stijl een extra dimensie toevoegen.

Superjuffie

Janneke Schotveld is bekend van haar serie over Superjuffie en van de losse boeken die ze voor kinderen in de bovenbouw van de basisschool schrijft.  Met ‘De kikkerbilletjes van de koning’ voegt ze daar een heel ander genre aan toe.  De toon is losser, het taalgebruik vrijer, de sprookjes schuren soms een beetje,  dat alles maakt deze bundel alleen maar aantrekkelijker. Dit sprookjesboek zou daarom in elke schoolbibliotheek moeten staan en is ook thuis een aanwinst voor de (voorlees-)boekenkast.

'Ananas’ van Lex Boon

Journalist Lex Boon wordt door zijn vriendin aan de kant gezet.  Ze heeft een nieuwe liefde gevonden in Berlijn, Lex blijft bedroefd achter in Amsterdam. Niet alleen zijn lief is hij kwijt, ook moet hij op zoek naar een nieuwe woning. Ergens vier hoog achter in de Pijp treurt hij om zijn lot.  Vlak voordat ze  Lex aan de dijk zet, heeft zijn vriendin hem een ananasplantje van Ikea gegeven. De ananas verhuist mee naar de nieuwe behuizing en doet het daar wonderwel goed.  Op Wikipedia zoekt Lex naar de herkomst van de ananas,  in de winkels en op de markt ziet hij steeds meer exemplaren,  thuis houdt hij de ananas, symbool van zijn mislukte relatie,  nauwlettend in de gaten.  Wat is er misgegaan? Hij weet het niet. Na nog een laatste heldhaftige poging haar liefde terug te winnen weet hij het zeker, hij gaat de komende tijd alles over de ananas te weten komen.

Pizza Hawaï

Via Google krijgt hij berichten binnen over de ananas.  Alles volgt hij, triviale zaken als een stel dat elkaar dankzij de ananas  gevonden heeft, zij wel! Ananastattoos, ananasverzamelaars met een huis vol ananasobjecten, een ananasdoodskist, werkelijk alles kom je tegen op het internet. Maar vooral ook serieuze aangelegenheden:  een staking in Thailand waar boze ananasboeren wegblokkades opwerpen,  een ananascongres,  het laboratorium waar de extra zoete ananas gekweekt is, de teloorgang van de ananasteelt in Ghana en de uitvinder van de pizza Hawaï. Hij reist de halve wereld af, ontmoet de meest uiteenlopende mensen en langzaam maar zeker raakt zijn liefdesverdriet op de achtergrond.  Vijf jaar na de avond waarop hij een ananas van de Ikea kreeg kijkt hij terug op wat die ananas hem heeft gebracht. Reizen, avontuur, ontmoetingen, een nieuwe liefde en de aanzet voor een boek.

Geestig

Geestig en informatief zijn Boons verhalen over de ananas.  Hij neemt je mee op reis, is nieuwsgierig en volhardend in zijn pogingen om alles van de ananas te weten te komen en vertelt er met veel smaak over.  Een heerlijk boek, licht van toon en aan het eind ben je heel wat wijzer over de prachtige ananas.

‘Natalia’ van Roxanne Veletzos

De Roemeense Despina en Anton zijn in 1941 al tien jaar getrouwd maar kinderen zijn er niet gekomen. Despina verlangt  enorm naar een kind. Als er in het weeshuis waar haar nicht Maria als vrijwilliger werkt een meisje opgenomen wordt dat door haar ouders op een plein in de stad is achtergelaten, is ze bij de eerste aanblik van het kind helemaal verkocht.  Natalia is weliswaar geen evenbeeld van Shirley Temple, zo had Despina zich haar dochter altijd voorgesteld, de bijna vierjarige kleuter laat echter haar hart smelten. Na een gewenningsperiode van een aantal weken wordt Natalia definitief in het gezin van Despina en Anton opgenomen.  Ondanks de oorlog waarin Roemenië de zijde van Duitsland gekozen heeft, ontbreekt het Natalia de eerste jaren aan weinig bij de welgestelde familie Goza. 

Bombardement

Dat verandert als in 1944 de geallieerden Boekarest beginnen te bombarderen.  Despina vertrekt met Natalia naar het buitenhuis van haar oudste zuster op het platteland. Daar lijkt de oorlog weer ver weg. Alles verandert als Natalia doodziek wordt van het drinken van bedorven bronwater. Hoge koorts teistert haar lichaam, Natalia zal onbehandeld zeker sterven, alleen een kuur penicilline zal haar kunnen redden.  Wanhopig als Despina is, neemt ze haar kind toch weer mee terug naar Boekarest en via haar zwager weten ze het geneesmiddel vanuit Zwitserland te bemachtigen. Het tij keert,  de koorts zakt en Natalia wordt beter. Het tij keert ook voor Roemenië,  de koning sluit zich aan bij de geallieerden, opnieuw zijn er bombardementen, nu door de Duitsers.  Uiteindelijk trekt in 1945 het Sovjetleger Roemenië binnen, de oorlog is voorbij maar de vrijheid lijkt voor Despina, Anton en Natalia verder weg dan ooit.

Waargebeurd

 “In angst en wanhoop dragen wij dit kind over aan God, in de hoop en het vertrouwen dat Hij haar zal redden” , dat is de tekst van het briefje waarmee de joodse moeder van Roxanne Veletzos door haar ouders werd achtergelaten.  Dit gegeven en de liefdevolle opvang in het adoptiegezin Goza zijn de feiten waarop dit grotendeels waargebeurde verhaal is geënt.  De afloop van de roman is fictie, in werkelijkheid trouwde Veletzos' moeder in Roemenië en emigreerden ze naar de VS. ‘Natalia’ is een aangrijpend boek waarin we een welgestelde Roemeense familie volgen gedurende WOII en de Sovjet overheersing.  Achterin de roman foto’s van Despina en Anton en hun adoptiedochter.   

‘Schokland’ van Saskia Goldschmidt

Femke bestiert met haar moeder Trijn en grootvader Zwier de veeboerderij Schokland op het Hogeland in Groningen.  De gaswinning en de daarbij horende  aardbevingen hebben al heel wat schade aan hun bedrijf toegebracht, een deel is zelfs onbewoonbaar.  De experts die de schade moeten berekenen laten het echter afweten. Ze traineren als een soort ontmoedigingsbeleid de afhandeling van de schade, vooral de complexe zaken laten ze liggen. Op de boerderij knettert het tussen moeder en dochter. Moeder Trijn is voorstander van een zakelijke efficiënte bedrijfsvoering met schaalvergroting als uitgangspunt, dochter Femke die het bedrijf op termijn zal overnemen wil de biologische weg inslaan. Zij is enorm goed met dieren, niet zo goed met mensen. Grootvader Zwier is vooral verbitterd en boos, hij wijt het voortijdige overlijden van zijn vrouw aan alle commotie rond de aardbevingen.

Biologisch

Als de boerderij van buurman Fokko met de grond gelijkgemaakt wordt lijkt alles in een stroomversnelling te raken.  Fokko heeft zich uit laten kopen maar het geld is lang niet genoeg om alle schulden te betalen. De stemming op het Schokland wordt er door deze wetenschap niet beter op, de angst dat het hen ook zal overkomen is levensgroot. Moeder Trijn probeert de heren van de instanties te vriend te houden, Femke wil er liever dwars tegenin. Ze wordt daarbij gesteund door een jonge boerin die een boerderij van een natuurorganisatie beheert. Met haar kan ze praten over haar plannen om biologisch te gaan. Samen gaan ze naar protestbijeenkomsten, ze raken bevriend en vinden elkaar  al snel meer dan aardig.  Maar houdt de relatie stand in een tijd dat ieder onder hoogspanning staat?  Of zijn de aardbevingen allesbepalend in de onderlinge relaties van de Hogelanders.

Kort en bondig

Goldschmidt begint het verhaal in februari 2017. Een jaar lang volgen we Femke, haar moeder, grootvader en de andere Hogelanders waarbij de stem van Femke het sterkst spreekt. Haar natuurbeschouwingen zijn heel beeldend,  de dialogen zijn meest kort en bondig.  Goldschmidt heeft om dit boek te schrijven gedurende twee jaar langere periodes op het Groninger platteland gewoond.  Ze werkte mee op een boerderij, ging naar protestbijeenkomsten en sprak vele betrokkenen.  ‘Schokland’ is dan ook met veel kennis van zaken geschreven en getuigt van een grote interesse voor de Groningers en de aardbevingsproblematiek.

‘Cliffrock Castle: werken op een kasteel in Schotland van Josephine Rombouts’

Josephine verhuist met haar gezin van Nederland naar Schotland.  Met haar man, muziekdocent, en haar twee zoons in de basisschoolleeftijd strijkt ze neer in een piepklein dorp op een schiereiland aan de westkust van Schotland. Rust is er genoeg,  afgelegen als het is hebben een mobiele telefoon of televisie zelfs weinig nut. Werkgelegenheid is er ook weinig maar er moet toch brood op de plank komen. Josephine solliciteert daarom naar de functie van housekeeper op het plaatselijke kasteel, haar man blijft voorlopig huisman.  Na een gesprek met de factor, in Nederland zouden we de rentmeester zeggen, wordt ze aangenomen. Voorlopig, zonder contract en zonder enige notie wat het huishouden op een enorm kasteel met een deftige Engelse familie inhoudt.  

Ruig en vormelijk

De eerste zomermaanden verlopen met vallen en opstaan, de hele familie is aanwezig en met de nodige aanwijzingen van de kasteelvrouwe redt Josephine het zo’n beetje. Aan het eind van de zomer vertrekt de familie echter richting bewoonde wereld en dan moet Josephine het alleen redden. Gelukkig is er in de bibliotheek van het kasteel een boekje van een butler uit de vorige eeuw waarin tot in detail beschreven staat hoe een adellijk huishouden op een groot kasteel te managen.  Ondertussen leert ze ook haar buren, de omgeving en het klimaat steeds beter kennen.  De eeuwige zeewind, de regen, de barre winters, de overstromingen en muggen, het went. De Britse vormelijkheid, daar heeft ze meer moeite mee. Nooit man en paard noemen, om de hete brij heen draaien, ze kan het niet altijd opbrengen zo met iedereen om te gaan. Uiteindelijk went ook dat en voelt ze zich samen met haar gezin steeds meer thuis in het ruige Schotland.

Downton Abbey

Met veel humor en gevoel voor detail schetst Rombouts haar leven in Schotland. Ze observeert prachtig de omgangsvormen en mores van de kasteelbewoners en van alles en iedereen die wat met het landgoed te maken heeft:  de Franse koks, de pachters, de dakdekkers, de spoken, de etiquette, de tradities en vooral de ongeschreven regels.  De Engelse benamingen als de factor en housekeeper en de veel gebezigde Engelse zinnen verhogen de sfeer van dit heerlijk boek over het Downton Abbey van de 21^e eeuw.

‘De ander & de een’ en ‘In de kelder staat een huis’ van Mark Haayema.

Deze week niet één maar twee boeken van de week van één schrijver: Mark Haayema.  Mark Haayema is geboren en getogen in Ommen en uitgegroeid tot een begenadigd poppenspeler, acteur en auteur.  Hij heeft heel veel potjes op het vuur staan, werkt onder andere voor Herman van Veen, is betrokken bij een groot aantal ( muzikale) kindervoorstellingen, schrijft voor Sesamstraat en werkt en schrijft mee aan de Boterhamshow op Zap TV.  Kortom veelzijdig en bijzonder getalenteerd.

De ander & de een

Acht verhalen over dieren die niet zonder elkaar kunnen, maar soms ook niet met elkaar. Pad en Rat zijn elkaars lieveling maar een lievelingsplek uitkiezen valt niet mee, bij Tor en Lieveheersbeestje is een lichte afgunst in het spel, het breekt Tor lelijk op. Eekhoorn en Muis proberen de noten eerlijk te verdelen, Schaap wil op stap, Ezel wil niet mee, of toch wel? Makreel wil de wereld verbeteren, maar wat is beter?? Meeuw kan het hem niet vertellen. De korte verhalen hebben allemaal een verrassende twist waardoor je er nog lang over kunt filosoferen.  Vier illustratoren, Marieke van Ditshuizen, Willem Lagerwaard, Martijn van der Linden en Medy Oberendorff, zorgen voor de prachtige tekeningen. Dit prentenboek is voor kinderen vanaf zes jaar een echte aanwinst.

In de kelder staat een huis

Kaat de muis woont in haar uppie in de kelder van het huis. Poes Loes heeft haar familie opgepeuzeld, nu is ze alleen over. Ook al is ze alleen ze verveelt zich geen moment. Er zijn zoveel leuke dingen in de kelder om mee te spelen.  Draken maken op de muur, prinsessen schilderen, een schommel maken of racen met een auto. Als ze onder de wol wil kruipen ligt Poes Loes weer op de loer. Hoe zal het aflopen? Worden ze vriendjes of zal Muis Kaat ook hap slik weg verdwijnen?  De lezer mag het zelf bedenken, het loopt precies zo af als jij het wilt. De tekeningen van Job van Gelder zijn warm en laten de grappige en speelse muis Kaat kleine avonturen beleven. Dit prentenboek kan gebruikt worden voor peuters en kleuters vanaf drie jaar.

‘De koopman van Peru’ van Natasha Pulley

Merrick Tremayne verbeidt zijn tijd op de buitenplaats van zijn familie. Gewond geraakt in China, zijn been is verbrijzeld en geamputeerd, zit hij nutteloos aan te zien hoe zijn oudere ongetrouwde broer het familiegoed verkwanselt.  De buitenplaats is bezaaid met bomen en andere materialen die hun vader en grootvader ooit van hun reizen naar Peru hebben meegebracht.  Als de buitenplaats vrijwel failliet is en Merrick niets anders wacht dan een pastorie op het platteland komt de redding uit onverwachte hoek.  De Britse overheid vraagt hem samen met zijn kameraad Clements Markham naar Peru te gaan om er stekjes van de kinaboom te stelen. Er heerst een malaria-epidemie in India en Peru heeft het monopolie op het enig werkende medicijn, kinine.

Missie

Samen komen ze in januari 1860 aan in Peru. Na een tussenstop in een havenstadje trekken ze onder het mom van een zoektocht naar zeldzame koffiebonen  samen met hun begeleider Raphael het hooggebergte in.  Tremayne merkt al snel dat de indiaanse priester Raphael, hij spreekt zowel Spaans als (ouderwets) Engels,  op de hoogte is van hun geheime missie. De twee voelen een zielsverwantschap die na de dood van Markham  alleen maar sterker wordt.  Beetje bij beetje begint Tremayne het leven in het hooggebergte te doorgronden waarbij de geschiedenis van de streek een grote rol speelt en het verleden met zijn vader en grootvader die hier ook  verbleven, nooit ver weg is. Zal het Tremayne lukken met de kinastekjes het land uit te komen en zo het lot van die andere kininejagers, die allen om het leven kwamen, kunnen ontlopen? Of is zijn missie gedoemd te mislukken.

Meeslepend

Na een realistisch begin in Engeland wordt de verhaallijn in Peru al snel magisch realistisch. Bewegende standbeelden van mensen die ooit leefden, gloeiend stuifmeel, rotsen van obsidiaan, Raphael die lijdt aan een vorm van catalepsie en soms tientallen jaren slaapt, zijn een bepalend onderdeel van de roman. Pulley baseert zich daarbij op de geschiedenis van de oude Inca’s en legenden van het Zuid-Amerikaanse continent. Het verhaal is meeslepend, de wazige omgeving, de buitengewone karakters en de magische  wereld die Tremayne laat inzien dat niet alles is wat het lijkt, het laat je niet los.

‘De jongen in de sneeuw’ van Samuel Bjørk

Holger Munch heeft zijn speciale eenheid voor zware misdaden tijdelijk verlaten. Zijn dochter kreeg een ongeluk en samen met zijn ex heeft Munch de verzorging op zich genomen.  Nu Miriam aan de beterende hand is, is hij teruggekeerd naar Oslo.  Terug in zijn flat voelt hij zich verloren. Maar al snel krijgt hij een telefoontje van zijn plaatsvervangster Anette Goli,  het team wordt opnieuw opgetuigd. In de bergen is in een meer het dode lichaam van een jonge danseres van het Nationale Ballet gevonden.  Mysterieus om het leven gebracht door een injectie rechtstreeks in het hart.  Mia Krüger, zijn vaste kompaan in het bestrijden van de zware criminaliteit staat na een opname in een afkickcentrum op het punt een half jaar naar de Caraïben te vertrekken. Munch weet haar over te halen de reis uit te stellen, hij heeft haar intuïtie en creativiteit om een dader te doorgronden meer dan nodig.

Willoos

En nodig is het, de eerste moord wordt al snel gevolgd door een tweede, derde en vierde. De seriemoordenaar waar ze op stuiten lijkt met het politieteam te spelen. Misleidende aanwijzingen, onverwachte zaken op de plaats delict, elk slachtoffer lijkt willoos naar zijn of haar dodelijke injectie te zijn gebracht.  De pers krijgt er al snel hoogte van, het land is in rep en roer, er wordt gedacht aan een terroristische actie, zelfs de regering overweegt zich ermee te bemoeien. Is het team op het goede spoor, ligt de zaak in de terroristische sfeer of moet de oplossing in een heel andere hoek gezocht worden? Munch heeft er zo zijn gedachten over en blijft tegen heug en meug in zijn eigen team geloven.

Page turner

Samuel Björk  heeft patent op bijzonder spannende boeken.  Na ‘Ik reis alleen’ en ‘De doodsvogel’ is dit zijn derde roman, de eerste twee zijn in meerdere landen uitgekomen en een televisieserie is in de maak. Bjørk maakt van zijn personages mensen van vlees en bloed,  Holger Munch, Mia Krüger en de andere teamleden komen echt tot leven. Dat samen met het sterke plot en de spannende verhaallijn maken deze thriller een echte page turner.

‘Vogelatlas van Nederland: broedvogels, wintervogels en 40 jaar verandering’

Sovon Vogelonderzoek  Nederland heeft een nieuwe vogelatlas uitgebracht. Veertig jaar onderzoek en alle veranderingen in de vogelpopulatie hebben hier een plek gevonden.  Door het veranderende landschap in Nederland, denk aan de klimaatveranderingen, de landbouw , de gestaag groeiende steden en industrieterreinen,  is ook de vogelstand aan verandering onderhevig. Zo zijn de korhoen en zomertortel definitief verdwenen, het bracht echter ook nieuwe vogelsoorten naar ons land. De zeearend bijvoorbeeld en de grote zilverreiger, ze worden vaak gespot, de zeearend zelfs als broedvogel.  

Atlasblok

Voor de atlas is Nederland verdeeld in 1700 atlasblokken. Daarmee kunnen ook de zeldzamere soorten goed in kaart worden gebracht. In de introductie en het hoofdstuk ‘Voorkomen en veranderingen’ een gedegen uitleg hoe de atlas te gebruiken. En dan begint het prachtige deel met al die vogels.  Onderverdeeld in hoofdstukken als hoenders, meeuwen, klauwieren, zangers en spreeuwen vind je de prachtigste foto’s.  Van elke vogelsoort wordt in een duidelijke kolom boven aan de bladzijde het aantal broedparen, de winteraantallen en een overzichtje over vorige tellingen in tekst en in een grafiek weergegeven. Op verschillende kaarten van Nederland de verspreiding en de verandering in aantallen zowel tijdens de broedperiode als in de winter. Ruim 350 vogels worden besproken, elk hoofdstuk sluit af met een samenvatting in het Engels.

Bijbel

Met een gewicht van bijna vier kilo en meer dan 600 bladzijden dik is dit niet een boek dat je even mee het veld in neemt om vogels te gaan spotten. Deze bijbel van de vogelaars geeft echter een schat aan informatie die elke vogelliefhebber en de meer dan 10.000 waarnemers van Sovon zeker op waarde zullen schatten. Op de omslag een foto van onze nationale vogel de grutto, een alfabetische bladwijzerlijst en een enthousiasmerend voorwoord van Mr. Pieter van Vollenhoven maken het boek helemaal af.  

‘De straf die ze verdient: een inspecteur Lynley-mysterie’ van Elizabeth George

In het plattelandsstadje Ludlow is een diaken van de kerk omgekomen. Volgens de politie heeft de man zelfmoord gepleegd in een leegstaand politiebureau. Hij was daarnaar toe gebracht naar aanleiding van een anoniem telefoontje waarin beschuldigingen van pedofilie tegen hem waren geuit.  Omdat de dood in een politiebureau plaatsvond is er een team van een ander district ingeschakeld om te kijken of alles volgens de regels verlopen is. Zij hebben geen onregelmatigheden kunnen constateren.  De vader van het slachtoffer neemt echter geen genoegen met de uitkomst van het rapport en schakelt zijn parlementslid in met de vraag of de Londense politie in actie wil komen. Zodoende worden brigadier Barbara Havers en haar meerdere Isabelle Ardery naar Ludlow gestuurd.  

Stok

Ardery gaat omdat het moet, zij wil niet naar een klein plattelandsstadje om haar collega’s te controleren. Bovendien heeft ze privé problemen en boven alles heeft ze de pest aan Barbara Havers.  Havers toont teveel eigen initiatief, Ardery is dan ook van plan dit uitstapje te gebruiken om een stok te vinden om Havers te slaan en haar op een zijspoor te zetten. Havers toont zich echter van haar beste kant, volgt elk bevel op en past zich aan. Toch is het haar al snel duidelijk dat de plaatselijke politie steken heeft laten vallen. Bij Avery vindt ze geen gehoor maar haar directe chef Lynley beseft dat als de hele zaak in de doofpot zou belanden het er uiteindelijk voor zowel Avery als Havers slecht uit zal zien. Hij grijpt in en krijgt vervolgens alles op zijn eigen bordje geschoven. Samen met Havers duikt hij er opnieuw in en ze zien al snel dat niets is wat het lijkt in het op het oog zo idyllische Ludlow.

Lezenswaardig

‘De straf die ze verdient’ is het eenentwintigste deel in de serie over Inspecteur Lynley en Brigadier Havers.  Evenals in vorige delen is het niveau bijzonder hoog met  goede en uitgebreide karaktertekeningen, een sterk plot, kortom een bijzonder lezenswaardige roman.  Deze detective doet je uitzien naar een volgend deel in de serie.

‘Het verlaten huis’ van Sarra Manning

1936. Libby is door haar man Freddy in de steek gelaten. Toen ze zwanger van hem werd, zijn ze getrouwd en naar Parijs vertrokken.  Daar ging het echter mis, bij de vroeggeboorte sterft hun kind en Libby laat er bijna het leven bij. Freddy zorgt er nog wel voor dat ze in het ziekenhuis komt, maar daarna neemt hij de benen.  Libby komt berooid en verzwakt terug naar Londen en trekt bij haar schoonmoeder in. Om toch wat geld in handen te krijgen besluit ze tot een dwaze daad en hoewel het heel slecht lijkt af te lopen gloort er toch een lichtpuntje aan de horizon.

Klushuis

2016. Zoë en Win hebben het niet makkelijk. Om de nare herinneringen aan hun appartement te vergeten kopen ze in een overmoedige bui een oud huis dat jarenlang leeggestaan heeft. Ze zijn nu dus de gelukkige eigenaren van een oud klushuis waar zoveel aan moet gebeuren dat hun budget al snel ontoereikend zal zijn. Het botert ook niet echt goed tussen hun tweeën, Zoë verwerkt haar buitenbaarmoederlijke zwangerschap heel anders dan Win. Hij sluit zich af en wordt afstandelijk terwijl zij zoveel behoefte heeft aan begrip. Ze hadden gehoopt dat de renovatie hen weer dichter bij elkaar zou brengen, helaas lijkt het tegendeel te gebeuren, in zes maanden tijd zijn ze van een gelukkig stel in ruziënde partners veranderd.

Als Zoë op zolder een koffer met een agenda uit 1936 vindt raakt ze in de ban van de persoon die hier bij hoort.  Wie was Libby, waarom heeft ze de koffer hier achtergelaten, waarom heeft ze nooit in het huis gewoond en waarom heeft er überhaupt niemand in het huis gewoond?  Hoe is het mogelijk dat in een grote drukbevolkte stad als Londen een huis tachtig jaar leeg kan staan?  Zoë raakt gefascineerd door haar vondst en gaat op onderzoek uit.

Spanningen

Als je dit boek begint te lezen denk je al snel dat je het al kent. Twee verhaallijnen, een klushuis, spanningen in een huwelijk, dat is op dit moment heel erg in als thema. Lees dan toch door, dit boek heeft ondanks die bekende verhaallijnen veel meer te bieden. De historische lijn met Libby is fascinerend, de lijn in de huidige tijd is warm en humoristisch en de verbinding tussen de twee verhaallijnen is een briljante vondst. Van Manning verscheen eerder al de roman ‘De laatste dans’ in het Nederlands.

‘Hoe de bij haar vleugels kreeg’ van Susan Carol McCarthy

Florida, 1951.  Reesa wordt op een avond wakker omdat Luther, een werknemer van haar vaders citrusonderneming onverwacht aanklopt. Luther is op zoek naar haar vader, zijn zoon Marvin is niet thuisgekomen van een avondje uit en hij vreest het ergste.  Reesa’s vader schiet onmiddellijk te hulp, met de pick-up en de hond Buddy gaan de mannen op onderzoek uit. Uren later komen ze terug, ze hebben Marvin meer dood dan levend aangetroffen.  In elkaar geslagen door Klanners, leden van de Ku Klux Klan die het leven in Centraal Florida beheersen met hun macht en geweld, met hun haat tegen zwarten, joden en rooms-katholieken. En Yankees uit het Noorden, zoals Reesa’s familie,  die hun neus in hun zaken steken pruimen ze ook niet. Voordat hij  bij de lokale dokter komt is Marvin al overleden, een drankruzie in een bar concludeert de politie.

Geweld

Marvin en Reesa waren twee handen op één buik. Altijd samen, altijd filosoferen over de toekomst, over honkbal, en streken uithalen. Ze mist hem zo verschrikkelijk. Zijn ouders zijn kapot van het verdriet, Reesa’s familie ook, maar ze zijn allemaal ook  boos, boos.  Wat kun je doen tegen zoveel achterbaks en stiekem geweld?  Er wordt een brief gestuurd naar de FBI waar ze geen antwoord op krijgen en het voorval komt de burgerrechtenbeweging onder ogen.  Zij komen via Luther in contact met Reesa’s  vader en sporen de zwarte bevolking aan  zich voor de kieswet te laten registreren.  Dat zint de Klan niet, ze voelen zich beledigd en in het nauw gedreven. Het geweld escaleert en Reesa’s familie komt zwaar onder vuur te liggen. Een laatste wanhoopspoging moet de Klan het zwijgen opleggen.

Beklemmend

Feit en fictie gaan hand in hand in deze indrukwekkende en beklemmende roman.  McCarthy heeft haar jeugdherinneringen gekoppeld aan de moord in 1951 op de jonge citrusplukker Melvin Womack en de moordaanslag op burgerrechtenactivisten Harry T. en Harriette V. Moore in Mims, Florida. Deze mix levert een indringend beeld van een door geweld beheerst gesegregeerd stadje, waar de kaarten lijken geschud en ieder zijn plaats moet kennen.  Reesa observeert, is betrokken en soms radeloos. Haar ouders geven haar door hun moedige houding hoop op een betere toekomst. Het boek is al in 2002 in de VS gepubliceerd maar heeft nog niets aan actualiteit en urgentie ingeboet.

‘Oorlogskind’ van Mechtild Borrmann

Hamburg, januari 1947. Hanno Dietz zwerft door de verwoeste straten van de stad. Op zoek naar voedsel en brandstof.  Met zijn moeder en zusje woont hij in een kleine kamer van hun verder gebombardeerde huis, hun vader is al meer dan vijf jaar vermist.  Het is ijskoud, de kolentreinen rijden niet meer, daar kon je nog wat kolen vanaf stelen, nu ruilt hij de dingen die hij vindt voor voedsel. In een kelder van wat eens een chique huis was treft hij niet alleen hout aan, er ligt ook het lijk van een jonge vrouw.  Weer buiten staat zijn zusje Wiebke op hem te wachten, achter haar schuilt een peuter,  ze kunnen het niet over hun hart verkrijgen het goed geklede jongetje achter te laten en nemen het mee naar huis, naar hun moeder. Zij zal wel raad weten.

Landgoed

Keulen, augustus 1992. Anna viert haar veertigste verjaardag. Ondanks dat ze al vijf jaar gescheiden zijn is haar ex Thomas ook aanwezig.  Bij het opruimen brengt hij het tijdens de oorlog verloren landgoed van haar moeder ter sprake.  Zou haar moeder misschien er toch nog belang bij hebben het landgoed terug te eisen. Na de val van de muur in 1989 hebben meer mensen met succes geprobeerd hun goederen uit het voormalige Oost-Duitsland weer in handen te krijgen. Anna ziet het haar aan alcohol verslaafde moeder niet doen. Hun relatie is problematisch, haar moeder zwijgt als het graf over wat haar tijdens en kort na de oorlog is overkomen. Maar Anna’s nieuwsgierigheid is gewekt, als ze brieven en andere papieren van het landgoed Uckermark vindt besluit ze er in de herfstvakantie, ze is lerares aan een middelbare school, een kijkje te gaan nemen. Het zet haar op het spoor van een ongelooflijke geschiedenis die haar leven voorgoed zal veranderen.

Sprankje hoop

Drie verhaallijnen leiden naar de ontknoping van deze knap geconstrueerde roman. Het verhaal van de familie Dietz met het anonieme pleegjongetje, de gebeurtenissen op het landgoed Uckermarck tijdens en na WOII en de speurtocht van Anna.  Mechtild Borrmann weet historische feiten en fictieve verhaallijnen prachtig te verweven.  Je hebt het gevoel dat je vooral de familie Dietz heel goed leert kennen, de krachtige moeder die niet opgeeft en telkens weer een sprankje hoop ziet en de kansen die zich voordoen benut.  Het boek leest als een detective, je wil weten hoe de vork in de steel zit, wegleggen is geen optie.

‘Gwendys knoppenkist’ van Stephen King en Richard Chizmar

Gwendy is niet echt tevreden met zichzelf. Ze is twaalf en aan de dikke kant, op school wordt ze door de akelige Frankie Stone uitgescholden voor Zeppelin. Nu ze op de middelbare school begint wil ze daar een eind aan maken, ze begint daarom te trainen. Elke dag beklimt ze in een oplopend tempo, nou ja in het begin vooral puffend,  de klif Suicide Rock. Driehonderdvijf treden, elke dag opnieuw en met steeds beter resultaat. Boven aangekomen puft ze uit. Al een paar dagen heeft ze daar een oude man met een zwart bolhoedje op een bankje zien zitten. Vandaag spreekt hij haar aan. 

Geheim

Gwendy weet heel goed dat ze niet met vreemden mag praten. Toch gaat ze met de man in gesprek. Hij schijnt haar beweegredenen om te gaan hardlopen te kennen, eigenlijk kan hij een griezelig goed beeld van haar schetsen. Gefascineerd luistert Gwendy naar de man. Als hij met een cadeau op de proppen komt, een geheimzinnige knoppenkist, kan ze het niet weigeren. Nieuwsgierig als ze is moet ze weten hoe de kist werkt. Elke dag geeft de kist haar een chocolaatje, zo nu en dan een zilveren dollar. Niemand mag van de kist weten, Gwendy verstopt het ding in de kelder van hun huis. Elke dag eet ze een chocolaatje op, elke dag verandert er wat in haar omgeving. Haar ouders stoppen met drinken, zelf wordt ze zelfbewuster, vrijer en ambitieuzer. De knoppenkist bepaalt haar tiener- en jongvolwassenjaren en blijft haar uitdagen. Want er zijn knoppen waar ze absoluut niet aan mag komen, knoppen die de hele wereld op zijn kop kunnen zetten, met mogelijk fatale gevolgen.  Zal het haar lukken van die knoppen af te blijven?

Magie

King en Chizmar vertellen in deze novelle een magisch verhaal. Niet de gebruikelijke demonische zwarte krachten die King gewoonlijk in zijn boeken verwerkt, ‘het kwaad’ dat goede mensen treft. Nee een meer subtiele aanpak die voor de diehard fans van King waarschijnlijk te soft zal zijn maar andere, meer teerhartige lezers zeker zal bekoren. Opvallend is de sfeervolle ouderwets aandoende cover en de prettige lay-out.

‘Een klein gebaar’ van Lucy Dillon

Libby en Jason, jonge dertigers,  verhuizen van Londen naar Longhampton.  Hij is op een vervelende manier zijn baan in de aandelenwereld kwijtgeraakt, ze verkopen hun huis en trekken in bij zijn moeder Margaret.  Margaret runde samen met haar man een gezellig familiehotel, nu hij is overleden trekt ze dat eigenlijk niet meer. Jason en Libby schieten haar daarom te hulp, zij zullen het hotel opknappen en weer rendabel maken.  Ze willen het familiehotel  veranderen in een modern boutiquehotel met veel beleving en grandeur.  Maar de realiteit is weerbarstig.  Jason schetst hun financiële situatie veel te rooskleurig, Margaret gedraagt zich als een kwaadaardige schoonmoeder, de aannemer gooit het bijltje erbij neer, Libby zit dik in de problemen.  Als Jason dan ook nog de benen neemt zit er voor Libby niets anders op haar vrienden in te schakelen om toch nog iets van de plannen te realiseren.

Geheugenverlies

Bovenop dit alles geeft Libby ook nog onderdak aan een jonge vrouw die bij een auto-ongeluk op de stoep van het hotel haar geheugen is kwijtgeraakt. Haar enige identificatie is een briefje met het adres van het hotel. De artsen in het ziekenhuis blijven terecht volhouden dat de herinneringen echt terug zullen komen. Flitsen uit het verleden van Alice geven  haar weer enige identiteit maar niet genoeg om weer een zelfstandig bestaan op te bouwen. Gelukkig kan ze in het hotel aan het werk, extra handen zijn zeer welkom. Samen met Libby werkt Alice stug aan de renovatie van het hotel, niet wetend van de donkere wolken die haar eigen toekomst al snel zullen bedreigen.

Hond

Lucy Dillon is in Engeland bekend van haar romantische boeken waarin ook altijd een prominente rol is weggelegd voor een hond. Zoals ‘In een klein gebaar’ de basset Bob een belangrijke rol speelt als hulphond, komen in al haar boeken aanhankelijke, grappige en eigenzinnige viervoeters voor.  Van haar romans zijn er nu twee vertaald in het Nederlands, ‘Een klein gebaar’ en ‘Honderd stukjes van mij’.  Dat laatste boek is ook in de bibliotheek aanwezig.

‘Een verre plek vlakbij’ van Hayley Long

Griff en Dylan trekken met hun ouders de hele wereld over. Elke twee jaar verkassen ze naar een nieuw werelddeel waar de ouders een betrekking op een internationale school aangaan.  Zo woonden ze al in Shanghai, Barcelona en München. Ze beginnen nu aan hun tweede jaar in New York, het is zomervakantie, Griff is jarig, het is zijn dertiende verjaardag en ze komen terug van vakantie. Het is bloedheet in de stad, de jongens zitten te etteren op de achterbank,  hun moeder zet in arren moede de radio wat harder, ze zijn al bijna in hun wijk Queens als het noodlot toeslaat. Ze komen in een dodelijk ongeluk terecht , hun ouders zijn op slag dood, Griff en Dylan belanden in het ziekenhuis.

Wales

Omdat er verder niemand in New York is die hen op kan vangen komen de jongens bij de directeur van hun school terecht. Na vijf dagen ziekenhuis kunnen ze naar haar toe, in de tussentijd zal het Britse consulaat iets voor hen proberen te regelen. In de VS blijven is uitgesloten. De mensen van het consulaat vinden een nicht van hun moeder in Wales, zij en haar man zijn bereid de jongens in huis te nemen. In New York zijn ze al wat op adem gekomen, Blessings, de directeur van de school, heeft ze fantastisch opgevangen. Maar hoe zal het in Wales gaan? Zijn Dee en haar man Owen wel geschikt om zomaar kinderen in huis te nemen? Dylan voelt zich verantwoordelijk voor zijn broertje, hij ziet dat Griff zich steeds meer terugtrekt. Zelf heeft hij een ontsnappingsroute voor zijn verdriet, steeds vaker gaat hij in gedachten terug naar de plaatsten waar ze gewoond hebben en de mensen die daar bij horen: een verre plek vlakbij.

Tragedie

Verdriet, liefde, vreugde, verbijstering,  al deze heftige emoties spelen een hoofdrol in dit fantastische boek. Met raffinement en empathie schetst Hayley Long de weg die de jongens gaan na het heftige ongeluk. Petje af voor Dee en Owen, voor hun inzet en begrip, petje af voor de suffe leraar die Griff aan een speciaal project mee laat doen. Maar vooral petje af voor de auteur die ons laat genieten en treuren met Griff en Dylan, die hun karakters diepgang en authenticiteit geeft waardoor je ze niet snel zult vergeten.

‘De rozentuin’ van Corina Bomann

Alexa en haar moeder Cornelia kunnen niet met elkaar opschieten. Eigenlijk is het nog veel erger, Cornelia is koud en kil in haar benadering van haar dochter. Sinds haar vader, waar ze een goede band mee had, is overleden ziet Alexa haar moeder dan ook nauwelijks. Cornelia runt haar boekwinkel in Hamburg, Alexa heeft een evenementenbureau voor auteurs in Berlijn.  Als Cornelia een hersenbloeding krijgt en comateus in het ziekenhuis ligt, is Alexa degene die wordt opgetrommeld. Omdat haar moeder wilsonbekwaam is moet Alexa zelfs naar een notaris om vast te leggen dat zij de nodige medische beslissingen voor haar moeder mag nemen. Dat zet Alexa aan het denken, hoe goed kent ze haar moeder? Hoe is Cornelia zo koud en berekenend geworden?  Hoe heeft het haar eigen leven beïnvloed?

Natuurramp

Ondertussen moet Alexa heel wat ballen in de lucht houden,  haar eigen bedrijf, de boekwinkel, de zorg voor haar moeder. En dan meldt zich ook nog een beroemde Amerikaanse auteur, Richard Henderson. Hij is op een lezingentour in Duitsland, zijn eerste boek ‘The flood’ is gebaseerd op de grote overstroming die in 1962 in Hamburg heeft plaatsgevonden. Hij was op dat moment als student in Hamburg, de natuurramp heeft grote indruk op hem gemaakt. Langzaam wordt het Alexa duidelijk dat haar moeder en Richard elkaar gekend moeten hebben,  maar hoe, wat en wanneer, ze komt er niet uit. Tot ze een kistje met brieven van haar moeder vindt. Eindelijk vallen de puzzelstukjes op hun plek en leert Alexa haar moeder pas echt kennen.

Dramatiek

Een romantisch boek gebaseerd op historische feiten, zo kan ‘De rozentuin’ het best omschreven worden.  Met als tweede verhaallijn de moeder-dochterrelatie tussen Cornelia en Alexa. Spannend is het ook,  veel van de beweegredenen van de moeder blijven aanvankelijk in het duister. Hoe kan iemand zo radicaal veranderen? Daar moet wel een dramatische gebeurtenis aan ten grondslag liggen! De zoektocht van Alexa daarnaar is de dramatiek van dit zeer lezenswaardige boek.

‘Eiland in de wolken’ van Tamara McKinley

Tasmanië 1905. Christy zit met haar kinderen en kleinkinderen rond tafel. Haar man is net overleden, de kinderen die verspreid over Australië wonen zijn sinds lage tijd weer eens allemaal tegelijk bij haar. Christy haalt eens diep adem en meldt de kinderen dat ze nog één keer terug wil naar haar geboorte-eiland Skye bij Schotland. Als jong meisje heeft ze haar geboortegrond ongewild moeten verlaten. Het leven was haar aanvankelijk niet gunstig gezind maar nu heeft ze grote bezittingen en kan zich deze reis permitteren. Ze is vastbesloten, ze is altijd heel zelfstandig geweest, dit moet gaan lukken. Haar oudste dochter Anne ziet het echter helemaal niet zitten. Annes dochter Kathryn daarentegen wel, zij werpt zich op als chaperonne. Anne ziet zich gedwongen ook mee te gaan, met grote tegenzin scheept ze zich met haar moeder en dochter in.

Skye

Aangekomen op Skye ziet Christy haar jeugd weer scherp voor zich. De armoede, de ruige natuur, het standsverschil, alles komt terug.  Langzaam komen de verhalen boven en begint ze Anne en Kathryn erover te vertellen. Bij haar kleindochter vindt ze veel begrip, de bemoeizuchtige en hardvochtige Anne daarentegen oordeelt alleen maar negatief. Ze kleineert haar moeder, schetst tegenover derden een beeld van een oude hulpbehoevende vrouw.  Hoe heeft de goede verstandhouding die er eens tussen hen was zo schipbreuk kunnen lijden. Al verhalend komt er veel naar boven maar de donkerste geheimen kan Christy nog niet prijs geven. Een aangespannen rechtszaak in Australië dwingt haar echter schoon schip te maken en met steun van haar kinderen het verleden een plek te geven.

Levensecht

Zowel Skye als Australië spelen een prominente rol in deze romantische historische roman. Het harde leven midden en eind negentiende eeuw, het pioniersbestaan, de goudkoorts, onverwachte vriendschappen en ondernemingszin bepalen het leven van de jonge Christy. Tamara McKinley weet deze verschillende verhaallijnen prachtig te combineren,  in het tempo van deze lang vervlogen tijd komen de hoofdpersonen levensecht tot hun recht.  

‘Klokkendans’ van Anne Tyler

Willa Drake is een volgzame vrouw. Altijd al geweest. Als kind opgroeiend in een gezin met een temperamentvolle moeder, een uiterst flegmatieke vader en een onzichtbaar zusje is zij degene die de figuurlijke klappen opvangt. Ze past zich aan. Als er al beslissende momenten waren gingen ze bijna onhoorbaar voorbij.  Toen ze elf was verdween haar moeder.  Niet voor lang en het is eerder gebeurd. Maar deze keer zal Willa nooit vergeten.  Op haar achttiende leert ze tijdens haar opleiding Derek kennen.  Over haar oren verliefd besluit ze met hem verder te gaan, ze laat haar studie vallen en volgt hem naar Californië. Zo wordt haar leven door anderen uitgestippeld. Een ander beslist en Willa doet datgene waarvan ze denkt dat van haar verwacht wordt.

Schietincident

Inmiddels is het 2017 als Willa gebeld wordt door een vrouw die haar vertelt dat haar ex-schoondochter het slachtoffer is geworden van een schietincident en haar hulp nodig heeft.  Hals over kop vertrekt Willa samen met haar tweede echtgenoot Peter naar Baltimore.  Schoondochter Denise is nog in het ziekenhuis, haar negenjarige dochter Cheryl is alleen thuis. Weliswaar omringd door meelevende buren, maar toch, Willa’s hulp is zeer gewenst.  Echtgenoot Peter dringt al snel aan op terugkeer naar hun comfortabele leven in Arizona, Willa verzint steeds meer smoesjes en uitvluchten om niet mee te gaan. Het bevalt haar in de achterstandswijk in Baltimore. De omgang met de excentrieke buren, de aanhankelijkheid van Cheryl, Willa heeft het eigenlijk heel erg naar de zin, zij wil blijven.

Juweeltjes

Anne Tyler is zeker één van mijn favoriete schrijvers. Haar karakters, hun ontwikkeling, niets is voorspelbaar en toch achteraf zo logisch. Niets menselijks is ze vreemd, wonderlijke types, toch ga je van ze houden.  Haar stijl, opmerkzaam en gedetailleerd, toch blijft er ook genoeg te raden.  ‘Klokkendans’ is een heerlijk boek dat je in één keer uit wil lezen, wegleggen is geen optie. Anne Tyler [1941] heeft tal van boeken op haar naam, won grote literaire prijzen en de verfilming van haar roman ‘Dinner At The Homesick Restaurant’ is legendarisch.

‘Wie is de vijand’ van Sophie Molema

Met de bevrijding in 1945 was de oorlog voor een grote groep mensen nog lang niet voorbij.  In Nederland wonende burgers met de Duitse nationaliteit werden op grote schaal opgepakt en geïnterneerd.  Het enige criterium hierbij was hun Duitse paspoort. Naar verzachtende of bijzondere omstandigheden werd niet gekeken. Hulp aan de ondergrondse, desertie uit het Duitse leger,  een voorbeeldige staat van dienst gedurende de oorlogsjaren, niets hielp om aan dit lot te ontkomen.  De Nederlandse overheid deed er alles aan om de Duitsers en hun vaak half Nederlandse gezinnen uit de samenleving te laten verdwijnen. Bezittingen en goederen werden geconfisqueerd,  berooid werden de gezinnen na maanden of jaren  uitgezet naar Duitsland ofwel alsnog toegelaten in Nederland. Allemaal heel begrijpelijk na vijf jaar onderdrukking, maar voor de kinderen in deze omstandigheden een hard gelag. 

Ontvijanding

Sophie Molema sprak met kinderen en kleinkinderen uit deze gezinnen over de ‘Operatie Black Tulip’.  Hoe vernederend de aanhoudingen waren en hoe angstig de tijd die daaraan vooraf ging, soms werden mensen pas twee jaar na de beëindiging van de oorlog opgepakt.  Hoe bar de omstandigheden in de uitzetkampen zoals Mariënbosch bij Nijmegen.  Het was de bedoeling dat de uit te zetten personen er kort verbleven. Maar in de delen van Duitsland die onder Brits mandaat stonden konden ze niet terecht.  Degenen die toch in Nederland bleven moesten ontvijanding aanvragen.  Als dat toegestaan werd kon de Nederlandse nationaliteit aangevraagd worden en teruggave van in beslag genomen goederen.  Dan nog was de oorlog niet achter de rug, de kinderen en kleinkinderen moesten nog jarenlang horen dat ze moffenkinderen waren, acceptatie door de Nederlanders was ver weg.

Gedocumenteerd

Het boek is bijzonder goed gedocumenteerd, het overheidsbeleid komt aan bod en  ook de situatie van de Duitsers in de Overzeese Gebiedsdelen wordt doorgelicht. Maar het zijn vooral de persoonlijke verhalen die indruk maken. De vierjarige Ger Adeler die wel in Duitsland terecht komt, de vijfjarige Katharina die haar stoeltje overal mee naar toe sleept, tiener Marga die het er in Mariënbosch  het beste van maakt. Door deze aanpak laat Molema vooral de menselijke kant van deze zwarte periode zien. 

‘Alles begint met Anna’ van Annemari Coetser

“Van wie moet je leren om lief te hebben als je geen ouders hebt?”. Dat is de vraag die Faan zijn jeugdvriendin Poppie Nienaber stelt. Poppie weet het  niet, ze is wees. Als jong meisje is ze met haar grote zus en broers bij het weeshuis afgezet. Haar grote zus Sussie Anna is gek met haar, haar broers elk op een onbeholpen wijze ook.  Nu ze bijna volwassen is en met haar zus in een pension in Bethlehem, Oranje Vrijstaat woont, een leuke baan heeft en ook een goede vriend, denkt ze steeds meer na over haar jeugdjaren. Ze weet zeker dat Sussie Anna iets voor haar verborgen houdt. Een geheim dat met hun afkomst te maken heeft. Maar ze kan er niet de vinger op leggen. Ze heeft als jongste van de vijf sowieso weinig herinneringen aan haar ouders.  Ze luistert naar de verhalen die haar verteld worden, dat daar eigenaardige tegenstrijdigheden in zitten is haar nooit echt opgevallen.  Dat verandert als haar nieuwe vriend Hein, hij werkt bij de overheid, wel de tegenstrijdigheden ziet. Hij neust in de papieren die rond de dood van haar ouders zijn opgemaakt  en komt met schokkende bijzonderheden.

Anna

Anna, Poppies moeder is in 1873 geboren. Als jonge moeder maakt ze de Boeroorlog mee, de strijd tussen de Afrikaanders en de Engelsen in Zuid Afrika. De Engelsen passen de tactiek van de verschroeide aarde toe, Anna en haar kind worden net als andere families geïnterneerd in concentratiekampen, haar man komt om het leven. Als ze na deze gruwelijke tijd weer bij haar schoonfamilie intrekt komt ze Poppies vader tegen. Samen trekken ze verder om een nieuw bestaan op te bouwen maar de harde realiteit van het pioniersbestaan haalt hen al snel in.  Anna komt er weer alleen voor te staan, dat is meer dan ze aankan.

Drie oorlogen

Het verhaal van Anna en Poppie is tevens het verhaal van Zuid Afrika. De Boeroorlog en twee wereldoorlogen, de harde tegenstelling tussen de Afrikaanders en de Britten, het politieke geflirt van de Afrikaanders met Nazi Duitsland zijn belangrijke elementen in deze historische roman. Maar de rode draad is het verhaal van Poppie, haar vreugde en verdriet, haar angsten, haar ontwikkeling, haar liefde voor haar broers en zus, haar verliefdheden en haar vriendschappen.  Net zo boeiend is de verhaallijn rond haar moeder Anna.  Een doorzetter die de moed niet snel opgeeft, totdat de grond onder haar voeten weggeslagen wordt en ze alles los moet laten.  Coetser geeft met haar ietwat onderkoelde stijl een waar eerbetoon aan haar voorouders.

‘72 must have tips handlettering doe je zo! hoe? zoo : alles wat je moet weten’ van Karin Luttenberg

Handlettering blijft mateloos populair.  Overal duiken handgeletterde teksten op. In het straatbeeld, op stoepborden bijvoorbeeld,  menukaarten,  uithangborden in winkels, je ontkomt er niet meer aan. Bovendien zullen veel agenda’s van schoolkinderen gevuld zijn met handlettering.  Wie ooit gedacht heeft dat de computer het met de hand schrijven helemaal zou verdringen heeft het mis gehad. Het gaat net als met de lift, toen die uitgevonden was dacht men dat de trap wel snel zou verdwijnen. Maar niet elke uitvinding vervangt het oude, soms is het alleen maar een uitbreiding van de mogelijkheden.  Zo ook handlettering.  Veel handboeken zijn er verschenen,  ook van de hand van Karin Luttenberg. Maar toch krijgt ze, ook tijdens haar workshops,  nog steeds vragen naar extra tips. 

72 tips

Die vragen heeft ze op een rijtje gezet en dat levert dit boek met de 72 tips op.  De eerste tip is meteen de belangrijkste: oefenen, oefenen, oefenen.  Oefenen is misschien niet zo leuk, maar zonder oefening geen mooie resultaten.  Verder is het belangrijk goed materiaal te gebruiken. Het hoeft niet superduur maar moet  wel geschikt zijn. Werken met kaders, hoe trek je een lijn uit de losse pols,  werken met schaduwen, interlinie, centreren,  het wordt allemaal aangestipt. Tips voor geoefenden, tips voor beginners, iedereen kan er van profiteren.

Oefenboek voor jongeren

Naast de uitgave met de 72 tips is er nu ook een oefenboek voor jongeren:  ‘Handlettering voor jou’.  Een bijzonder kleurig geheel met vet gave voorbeelden voor kinderen vanaf een jaar of tien. Het boek is voor beginners, materialen en basistechnieken worden op een speelse manier besproken. Dat gaat ongetwijfeld heel veel mooie agenda’s, schriften en andere producten opleveren. 

De Hammer graficus en illustratrice Karin Luttenberg heeft beide boeken helemaal met de hand getekend, tekst en illustraties. Een hels karwei, zoals ze zelf zegt.  Maar voor iemand die verslaafd is aan handlettering ook een geweldige uitdaging. De boeken zijn binnenkort te leen in de bibliotheek maar zijn natuurlijk ook heel geschikt als cadeautje voor de feestdagen.  Elke creatieveling, jong of oud,  zal blij zijn zo’n prachtig en inspirerend boek te krijgen.

Voor meer informatie over Karin Lutten berg en handlettering kun je terecht op 

https://www.paperfuelstore.nl/

‘Het verhaal van Alice Hart’ van Holly Ringland

Alice Hart komt als negenjarige bij haar grootmoeder June in huis. Een fatale brand in haar ouderlijke huis en de daaraan voorafgaande periode van manipulatie en geweld hebben van Alice een angstig kind gemaakt.  June heeft een grote kwekerij in de binnenlanden van Australië. Het zijn inheemse bloemen die er gekweekt worden, bloemen die een eigen betekenis hebben en zo een taal spreken waar woorden tekort schieten.  De kwekerij is een verzamelplaats voor gekwetste vrouwen, zij werken mee in het bedrijf, ieder heeft haar eigen droevige verhaal.  Samen werken en wonen versterkt hun onderlinge band, Alice past er met haar verdrietige achtergrond wonderwel tussen. 

Natuurpark

Als Alice uitgroeit tot een aantrekkelijke tiener komt de liefde op haar pad.  Alice wordt verliefd, June ziet dat met lede ogen aan, zij voelt dat ze haar kleindochter weer kwijt zal raken en neemt een rigoureuze maatregel.  Alice heeft eerst niets door maar als ze achter de waarheid komt volgt er een enorme aanvaring met haar grootmoeder. Gekrenkt tot op het bot en vervuld van haat om wat  haar grootmoeder haar heeft aangedaan, trekt Alice verder het binnenland in. In een schitterend woestijnnatuurpark in westelijk Australië wordt ze parkwachter.  Warme vriendschappen met collega’s en een nieuwe liefde lijken rust te brengen. Maar het verleden laat zich niet uitwissen, Alice zal haar verdriet en pijn onder ogen moeten zien om de draad weer op te kunnen pakken en zichzelf terug te vinden.

Bloemen

Bloemen, natuur en de verschillende landschappen van Australië spelen een prominente rol in deze bijzonder lezenswaardige debuutroman. De bloemen zijn voor Alice alles, haar redding, haar troost. Ze verzamelt de bloemen, droogt ze, maakt tekeningen. Elk hoofdstuk begint dan ook met de tekening van een bloem, de Latijnse naam, de betekenis en een korte beschrijving. Ze vormen samen met de warme en loyale vriendschappen die Alice ondervindt de rode draad in een zoektocht naar nieuw levensgeluk.

Klik hier voor meer informatie over de locaties in het boek. 

Korte tip: 'De andere kant van het succes: voetbaltragiek in de Lage Landen' van Yoeri van den Busken

Van profvoetballers wordt vaak gedacht dat ze een glamoureus leven leiden, voorspoed en geld lijken oneindig. Maar niet iedereen treft dat geluk. Recent het tragische geval van Nouri, maar daarvoor waren er andere spelers die het zwaar te verduren kregen. Tonny van Leeuwen, Nico Rijnders en David di Tomasso overlijden jong. Alleen Sigi Lens overleeft de ramp met het SLM vliegtuig in Suriname. Jan Jongbloed, Alfred Schreuder en Michel Boerebach verliezen een kind. Marcel Peeper en Niels Kokmeijer raken door een grove overtreding van de tegenstander  zodanig geblesseerd dat ze nooit meer als prof kunnen voetballen. Inlevend en zonder enige sensatie vertelt Yoeri van der Busken over deze voetballers en de mensen in hun omgeving. Een eerbetoon aan allen die na de ingrijpende gebeurtenissen in hun leven hebben ervaren dat er meer dan voetbal is.

‘De kluizenaar’ van Jørn Lier Horst

Een dode man wordt aangetroffen in zijn eigen huis. Al maandenlang geleden overleden, doodsoorzaak onduidelijk. Voor de televisie zat hij, in de gids de programma’s aangekruist die hij wilde gaan kijken. William Wisting, inspecteur van politie in Noorwegen,  wordt op de zaak gezet. De man, Viggo Hansen,  woonde notabene bij hem in de straat. Tot zijn schande moet hij bekennen dat hij hem niet gemist heeft.  Een dag later wordt een tweede dode gevonden, op een boerderij waar kerstbomen verkocht worden ligt tussen de sparren het lijk van een man. Al snel blijkt het een Amerikaan te zijn, in zijn binnenzak een flyer met daarop de vingerafdruk van een twintig jaar geleden spoorloos verdwenen Amerikaanse seriemoordenaar.  De politie raakt in de hoogste staat van paraatheid, hulp vanuit Amerika is onderweg, de pers ruikt een grote zaak, Wisting moet alle zeilen bijzetten om alles in het gareel te houden.

Artikel

Het zijn de donkere dagen voor kerst, sneeuw en kou hebben een deken over het land gelegd. Wistings dochter Line, journaliste voor een grote landelijke krant, wil de hectiek van alle dag even ontvluchten en de Kerstdagen bij haar vader doorbrengen. Als ze hoort van de dood van hun oude buurman , ziet ze een mooie kans een artikel te schrijven over eenzaamheid, hoe het kan dat iemand maandenlang niet gemist wordt. Dat je zelfs in de gedachten van andere mensen niet meer bestaat. Ze krijgt toegang tot het huis van Hansen en gaat op zoek naar oude bekenden. Dat valt niet mee, Viggo Hansen leefde als een kluizenaar, kwam weinig buiten, niemand in de buurt kende hem goed.  Toch krijgt Line langzaam maar zeker inzicht in het leven van Hansen. Hij was niet alleen graag op zichzelf, hij was ook bang. Wie of wat maakte hem zo angstig dat hij alleen in het donker naar buiten durfde? Ze wil en zal het antwoord vinden.

Degelijk

‘De kluizenaar’ is het derde deel in een serie over inspecteur William Wisting. Jørn Lier Horst heeft veel van zijn eigen ervaring als hoofd van de recherche in het district Vestfold in Noorwegen in deze politieroman verwerkt. Degelijk politiewerk, realistisch, spannend en met oog voor de karakters van de hoofdrolspelers geschreven.  Horst is na Jo Nesbø de best verkopende Noorse auteur.